Het klinkt simpel. ‘Helder denken.’ Bijna te simpel. En toch gaat het verrassend vaak mis.
De meeste mensen die ik spreek, denken niet te weinig. Integendeel. Er wordt eindeloos nagedacht, afgewogen, vooruitgekeken en teruggeblikt. Het hoofd staat nooit stil. Maar dat is het niet. Helder denken is iets anders dan veel denken.
Helder denken begint met stoppen. Even niet reageren, niet oplossen, niet nog even dóór. Het is het moment waarop je jezelf afvraagt: Waar gaat dit eigenlijk over? Wat is hier écht belangrijk, en wat houdt me hoofdzakelijk bezig?
Zolang alles urgent lijkt, is niets belangrijk.
Gericht doen
Gericht doen is daar het logische vervolg op. Niet méér doen, maar het juiste doen. Geen overvolle actielijst, maar slechts een paar bewuste keuzes. Acties die ergens naartoe leiden, in plaats van doen om het doen.
We zijn opgegroeid in een tijd waarin druk zijn gelijk stond aan nuttig zijn. Agenda’s vol, mailboxen leeg, to-do’s afgevinkt. Dat gaf een gevoel van controle. Maar controle is iets anders dan richting. En productief zijn is iets anders dan effectief zijn.
Helder denken vraagt moed. De moed om te erkennen dat niet alles hoeft. Dat sommige dingen best goed gaan zonder jouw bemoeienis. En dat focus automatisch betekent dat je andere dingen laat liggen. Dat voelt ongemakkelijk, maar het is precies waardoor rust ontstaat.
Gericht doen vraagt discipline, maar geen keiharde. Het vraagt onderliggende scherpte. Weten wat je doel is, en daar steeds opnieuw naar terugkeren. Ook als de dag anders loopt. Ook als anderen iets van je willen.
In de praktijk ziet dat er vaak klein uit:
- Een gesprek dat je niet langer uitstelt;
- Een afspraak die je verplaatst of schrapt;
- Een keuze die je maakt op basis van wat klopt, niet van wat hoort.
Het zijn echt geen grote veranderingen. Wel consequente stappen.
Helder denken. Gericht doen.
Het is geen trucje en geen methode. Het is een houding. Een manier van kijken naar je werk, je tijd en je energie. Steeds opnieuw de vraag stellen: Waar wil ik mijn aandacht aan geven? En daar vervolgens naar handelen.
Niet perfect. Wel bewust.